Bon dia Catalunya !

paubres sodards !

Solsona… parie que sabetz pas ente quo es… I a dos mes, zo sabiá pas mai. Pertant quo es pas malaisat d’i ‘nar. De chas nos, Perigüers, Briva, Tolosa, Ax-los-Termes ; lo tuneu de Puegmaurens, Puigcerda, quò i es, vos i setz en Catalunya ! I a pus nonmas passar lo tuneu de Cadi, colar jurcinc’a Berga, direccion Barcelona,pas obludar de virar a drecha entre Navas e Balsareny, enquera una pita quarantena de kilometres sus una pita rota estrecha e vironejanta e veiqui Solsona.

la sauvertosa serra se Busa

Mas , vatz me dire, que diable ses tu vengut far quí ! Sabe pas tròp coma an trobat ma piada, mas i a quauques temps, reçaubi una convidacion a una amassada, aici disen « trobada », d’escrivaires, aici disen « scriptores ».L’ideia es simpla : queu monde se son inventat un país que s’apela tot simplament Pireneus, bordat de quauquas provincias que valen la petada : Catalunya, segur de’n prumier, Euskadi, Aragon e Occitania. Marcatz bien que n’es question nimai de França, nimai d’Espanha, país que volen nonmas dau mau a lors minoritats linguisticas… La clau per dintrar queu país era nonmas d’escriure un texte breu que lo tema ne’n seriá… los Pireneus. Ai balançat un pitit, que me sente pas talament pirenenc, e puei se fretar a quauques grands noms de la literatura catalana… mas l’onor d’ occitania era en gatge e fin finala, ai dich de òc, ai bricolat ma pita clau, e veiqui perque riberem a Solsona per un ser de comassa. Brava pita vila, Solsona, mas que a pas mau sufert de mai d’una guerra, e la guerra civila a chabat çò que los maures e l’armada de Napoleon avián bien començat .Demòra tot parier un quartier vielh, « nucli antic », que te fan visitar maison per maison, peira per peira talament ne’n son fiers. La curiositat la mai bela es « el pou de gel » cava prifonda ente apilotavan la nevia d’ivern per la tornar surtir l’estiu, subretot coma conservator de vianda « carn » e de peissons « peix » e tanben coma medicament. Aici te fan tot durar lo diable de temps, doas oras au museu, tres oras a taula, daus uns còps un pauc long quante comprenetz pas tot çò que se dich, urosadament que n’i en i a que parlan un pauc… francès. Visita enquera de la Vall d’Ora, au long dau riu Aiguadora, de la cripta preromanica de Sant Esteve d’Ollius, de l’estange cementeri « modernista »( z’era benleu au començament dau segle XX), de l’ecomuseu dins lo molin de Ca l’Ambròs, ‘vancès de montar a l’auberja ente nos esperan tres oras de freschor, de cosina locala e de conversacion bi o trilinga. D’aici, se pòt veire lo pla de Busa, montanha arida e redda, environada de pertot de gorgs prifonds, que fuguet utilisada coma preison naturala per los sodards de Napoleon. Lo sol biais de se tirar d’aqui era de sautar dins lo boide… La legenda locala dich que mai d’un zo faguet en credar « mourir à Busa, renaître à Paris… »Quela frasa, l’auvirem mai d’un còp, qu’ela serviá de fiau roge a la serenada literara que chabet lo sejorn.

recepcion per lo maira (l'alcade…) de Solsona

Aprep un famos disnar de tres oras, coma d’avesat, chasque autor deguet montar sus una taula e legir son texte davant una amassada indulgenta e una jurada folclorica. Si lo texte agradava lo jurada, l’autor era autorisat a retrobar la libertat en sautar de la taula en credar « mourir a Busa et renaître à Paris… »Fugui liberat, mas ai la certituda que pas grand monde an comprès lo lemosin de mon pitit texte… Vos lo liure aqui, per cas que ne’n auriatz lo gost… Mas l’afar es pas chabat, se’n fau de beucòp ! Aurà, fau escriure un texte d’una diesena de pajas sus lo tema de Solsona, de son aculhida, de sos ranvers,de son istòria, per èsser per de bon aculhit demest los Escriptors al Pirineu. Per io,lo tema es tot trobat, que deve avoar que la legenda familhala nos acotra… d’un mareschau d’empèri, lo nommat Bessieres, que s’es particularament illustrat (un sap çò que vòu dire s’illustrar per un sodard) dins la guerra d’Espanha ! Seretz tenguts assabentats de la seguida dau fuelheton ! A leu.

Ferran Rella, professor de lengas, grand ordonnator de quelas jornadas littérarias	una jurada plan seriosa !
Joan Lois Lavit, autor gascon, pense que quo es eu que m'a desnonciat…	Pau Faner, autor minorcan de prumier plan
Joan Rendé, autor catalan plan conegut, mas que cranh lo solelh	coma l'occitan, lo catalan se parla emb las mans : aici, lo director dau museum dins una explicacion passionada
yolanda Arrieta, la basca de servici	un preisonier de Busa, que sera leu liberat…